A Lecture on the Preservation of Health

Özet Thomas Garnett'ın 1800 yılında sunduğu bu çalışma, hastalıkların büyük çoğunluğunun cehalet ve yanlış yaşam alışkanlıklarından kaynaklandığını savunan, koruyucu hekimliğin öncü metinlerinden biridir. Yazar, insan vücudunun dış uyaranlara (ısı, gıda, duygular) verdiği tepkileri "uyarılabilirlik" (excitability) kavramı çerçevesinde inceler. Kitapta özellikle temiz havanın ve havalandırmanın önemi üzerinde durulur; kapalı alanlarda oksijenin tükenmesinin ve gece çalışmasının vücut üzerindeki yıkıcı etkileri bilimsel bir dille anlatılır. Garnett, sağlığı korumanın tedavi etmekten daha kolay ve rasyonel olduğunu vurgulayarak; dengeli beslenme, taze hava ve düzenli yaşamın uzun bir ömür için temel şartlar olduğunu ortaya koyar. Anahtar Kelimeler: Koruyucu Tıp, Uyarılabilirlik, Toplum Sağlığı. Abstract "A Lecture on the Preservation of Health" by Thomas Garnett, originally delivered in 1800, is a foundational text in preventive medicine that explores the relationship between lifestyle habits and disease. Garnett argues that most ailments arise from ignorance and imprudence, focusing on the laws of nature as the key to longevity. The work provides a detailed analysis of "excitability" and the effects of stimulants—such as heat, food, and emotions—on the human constitution. Notably, Garnett emphasizes the vital importance of ventilation, warning against the dangers of oxygen exhaustion in crowded environments and night-work. This lecture serves as an early scientific appeal for personal hygiene and environmental health. Keywords: Preventive Medicine, Excitability, Public Health.