CHP ve Taşra (1930-1950) Doğu Karadeniz

Doğu Karadeniz'in siyâsal, sosyal, kültürel ve ekonomik yönden röntgenini çekmeden; yörenin tarihsel kıvrımlarını bilmek imkânı yoktur. Bu kitapta CHP'nin il teşkilâtlarının, milletvekillerinin, Parti Müfettişleri'nin çok sayıdaki raporuna dayanarak; 1930-1950 yılları arasında Artvin (Çoruh), Giresun, Gümüşhâne, Ordu, Rize, Tokat ve Trabzon, pek çok yönüyle otopsi masasına yatırılıyor. Eğitim sağlık, âsâyiş, adâlet, bayındırlık, ulaşım, alt yapı, imâr ve iskân, ekonomi bahislerine kadar uzanılıyor.

'Merkez'in 'çevre'yle kurduğu ilişki; 'merkez-çevre' tepkiselliği; tek-partili rejimin taşraya baktığında ortaya çıkan acılı yüz ifâdesi; 'çevre'nin kendisini koruma gayretleri; yerel siyâsî, sosyal, ticârî, ekonomik çıkar kavgaları; bu kavgaların somut göstergesi olarak yörenin önde gelen âileleri arasındaki çatışmalar; tehcir ve mübâdelenin bölgenin yeniden yapılanmasında oynadığı rol; yerel iktidar mücâdelelerinin 1946 sonrasında partiler mücâdelesine tesirleri ve bu mücâdeleleri şekillendirmeleri; işte bütün bunlar, bölgenin sarp dağları arasına sıkışıp kalmıştı ve ülkenin diğer bölgeleriyle ve hattâ kendi içinde dahi temastan yoksundu. Bölgeyi 1930'ların ve 1940'ların fotoğraf karelerinden izliyoruz.